شب یلدا، طولانیترین شب سال، همیشه فرصتی بوده برای باهمبودن، خندیدن، قصهگویی و ثبت لحظههایی که در هیچ تقویمی تکرار نمیشوند. در سالهای اخیر، با وجود شلوغی دنیا و کمشدن دورهمیهای سنتی، باز هم خانوادهها تلاش میکنند این شب را با خاطرههای شیرین و سرگرمکننده بگذرانند. یکی از بهترین راهها برای جذابتر کردن این شب، استفاده از بازیها و سرگرمیهای خانوادگی مخصوص شب یلدا است؛ بازیهایی ساده، کمهزینه و صمیمانه که هم بزرگترها از آن لذت میبرند و هم بچهها.
در این مقاله، قصد داریم ۲۰ سرگرمی و بازی خانوادگی برای شب یلدا را معرفی کنیم؛ بازیهایی که بهانهای برای خنده، گفتوگو، رقابت سالم و گرمتر شدن رابطهها هستند. این ایدهها برای هر جمعیتی مناسباند: از خانوادههای کمجمعیت تا مهمانیهای شلوغ و سنتی یلدایی.
۱. فال حافظ؛ کلاسیک و همیشه محبوب
هیچ شبی مثل یلدا برای فال گرفتن از دیوان حافظ مناسب نیست. میتوانید دیوان را دست به دست بچرخانید، نیت کنید و برای هر نفر یک غزل بخوانید. سرگرمی اصلی در تفسیر و تحلیل خلاقانه فالهاست. جذابترش میکند اگر یکی نقش «حافظخوان» بشود و برای دیگران فال بگیرد. میتوانید مسابقه “بهترین تفسیر خلاقانه” هم برگزار کنید!
۲. مشاعره خانوادگی؛ رقابت شیرین ادبی
مشاعره یکی از سرگرمیهای اصیل ایرانی است. بازی به این شکل است که هر نفر باید بیتی را بگوید که با حرف آخر بیت نفر قبلی شروع میشود. اگر در جمعتان بچهها هم هستند، میتوانید نسخه سادهتر یعنی «مشاعره با کلمات» را امتحان کنید تا همه در بازی شرکت کنند.
۳. داستانسرایی گروهی؛ خندهدار و غیرقابل پیشبینی
یک جمله شروعکننده بگویید، مثلاً: «یک شب یلدا در خانه مادربزرگ اتفاق عجیب افتاد…» سپس نفر بعدی یک جمله به داستان اضافه میکند. نتیجه معمولاً بسیار بامزه و غیرمنتظره میشود. این بازی برای شکستن یخ جمع عالی است.
۴. بازی حدس کلمات یلدایی
کاغذهایی آماده کنید و روی هر کدام یکی از واژههای مرتبط با یلدا، انار، هندوانه، زمستان، حافظ یا شخصیتهای معروف ایرانی را بنویسید. هر فرد باید بدون گفتن کلمه، آن را توصیف کند تا بقیه حدس بزنند. این بازی را میتوان به سبک پانتومیم نیز اجرا کرد.
۵. پانتومیم با موضوع شب یلدا
پانتومیم همیشه موفق است. پیشنهاد: موضوعات را یلدایی کنید. برای مثال: «هندوانه بریدن»، «فال گرفتن»، «برف بازی»، «قصهگویی»، «انار دون کردن». روی کاغذ نوشته و قرعهکشی کنید.
۶. بازی اسم–فامیل با موضوعات یلدایی
نسخه جذابتر: ستونهایی مثل «خوراکی یلدایی»، «نمادهای یلدا»، «وسایل سفره»، «شخصیتهای ادبی» یا «مراسم سنتی» اضافه کنید. رقابت را سختتر و بامزهتر میکند.
۷. مسابقه دسرسازی یا چیدمان میز یلدا
اگر چند خانواده دور هم جمع شدهاید، یک مسابقه کوچک برگزار کنید: چه کسی زیباترین دسر را میسازد؟ یا کدام گروه میتواند بهترین چیدمان یلدایی را طراحی کند؟ این فعالیتها نهتنها سرگرمکنندهاند، بلکه در پایان نتیجهاش را هم میخورید!
۸. بازی «حقیقت یا جرئت» خانوادگی
نسخه خانوادگی حقیقت یا جرئت میتواند سرگرمکننده باشد: سؤالهای بامزه، چالشهای ساده و بیخطر. مثلاً: «یک خاطره خندهدار بگو» یا «برای ۳۰ ثانیه ادای یک شخصیت را دربیاور».
۹. مسابقه ضربالمثل یلدایی
یک نفر شروع میکند، ضربالمثلی نصفه میگوید و بقیه باید ادامهاش را حدس بزنند. یا میتوانید ضربالمثلها را توضیح بدهید و دیگران باید جمله درست را پیدا کنند.
۱۰. معمای یلدایی
چند معما، چیستان یا سؤال هوشی مرتبط با زمستان، یلدا، طبیعت یا ادبیات آماده کنید. این بازی هم آموزنده است و هم مناسب جمعهای مختلط خانوادگی.
۱۱. بازی «من کیام؟» با شخصیتهای ایرانی
نام شخصیتهای تاریخی، ادبی یا داستانی را روی کاغذ بچسبانید روی پیشانی نفر، بدون اینکه بداند چیست. با پرسیدن سؤالهای بله/خیر باید شخصیت را حدس بزند: مثلاً «حافظ هستم؟»، «فردوسی؟»، «سهراب؟»، «قصهگوی شب یلدا؟»
۱۲. بازی خاطرهبازی یلدایی
هر نفر یک خاطره کوتاه از بهترین شب یلدای زندگیاش تعریف میکند. سپس جمع باید حدس بزند کدام بخش خاطره واقعیت بوده و کدام بخش اغراق! نتیجه اغلب بسیار خندهدار میشود.
۱۳. مسابقه عکس قدیمی
از مهمانها بخواهید یک عکس قدیمی از یلدای گذشته بیاورند. بقیه باید حدس بزنند عکس متعلق به چه سالی بوده یا چه کسی در عکس حضور دارد. این بازی نوستالژی جذابی دارد.
۱۴. بازی «یک کلمه، یک خاطره»
یک نفر کلمه «یلدا»، «هندوانه»، «انار»، «زمستان» یا «برف» را میگوید و دیگران باید در ۵ ثانیه اولین خاطره مرتبط را تعریف کنند. بازی سرعتی و بسیار خندهدار میشود.
۱۵. جدول و بازیهای فکری مخصوص یلدا
میتوانید جدول یلدایی طراحی کنید: سؤالهایی درباره رسوم، نمادها، اشعار یا غذاهای شب یلدا. یا از قبل یک جدول آماده پرینت بگیرید و مسابقه سرعت بگذارید.
۱۶. مسابقه موسیقی یا خوانندگی سنتی
اگر در جمعتان کسی صدای خوبی دارد، میتوانید مسابقه آوازخوانی برگزار کنید. خواندن ترانههای سنتی، تصنیفهای قدیمی یا حتی آوازهای محلی در یلدا جذابیت زیادی دارد.
۱۷. بازی کاردستی سریع
وسایل سادهای مثل مقوا، روبان قرمز، دکمه، روبان سبز، چسب و ماژیک تهیه کنید. مسابقه ساخت کاردستی یلدایی برگزار کنید: مثلاً «ساخت انار مقوایی»، «کارت تبریک شب یلدا»، یا «هندوانه کاغذی».
۱۸. بازی «داستان خاطرهسنج»
در این بازی هر کس یک داستان از خودش تعریف میکند، اما فقط یک جملهاش دروغ است. بقیه باید حدس بزنند کدام جمله جعلی بوده. این بازی شبیه «راز بگو دروغ بگو» است.
۱۹. مسابقه نقاشی ۳ دقیقهای
زمان را سه دقیقه تنظیم کنید؛ موضوع: انار، هندوانه یا سفره یلدا. همه باید در این زمان نقاشی بکشند. نقاشیها معمولاً بسیار خندهدار میشود، مخصوصاً برای بزرگترها!
۲۰. بازیهای موبایلی گروهی
برای خانوادههایی که دوست دارند از موبایل استفاده کنند، بازیهای جمعی ساده مانند «اسمفامیل آنلاین»، «چلکلمه» میتواند گزینه خوبی باشد. نکته مهم این است که گوشی جای ارتباط را نگیرد، بلکه مکمل سرگرمی باشد.
